Zakrzepica żylna (nazywana także zakrzepicą żył głębokich) to stan, w którym w świetle żyły powstaje skrzeplina utrudniająca lub całkowicie blokująca przepływ krwi. Najczęściej dotyczy żył kończyn dolnych, ale może wystąpić także w innych lokalizacjach. Choroba jest poważna – nieleczona może prowadzić do groźnych powikłań, w tym do zatorowości płucnej.
❗ Dlaczego zakrzepica jest niebezpieczna?
Odrywający się fragment skrzepliny może przemieścić się z prądem krwi do płuc i zatkać tętnicę płucną. Zatorowość płucna to stan zagrażający życiu, wymagający natychmiastowej pomocy medycznej. Dlatego szybkie rozpoznanie i leczenie zakrzepicy jest kluczowe.
🔎 Objawy zakrzepicy żylnej
Zakrzepica nie zawsze daje wyraźne dolegliwości, dlatego bywa trudna do wykrycia. Do najczęstszych objawów należą:
- ból nogi – nasilający się przy chodzeniu lub ucisku, często w łydce
- obrzęk kończyny (całej nogi lub jej części)
- uczucie ciężkości i napięcia
- ocieplenie skóry w miejscu zakrzepu
- zaczerwienienie lub sinienie skóry
- widoczne poszerzone żyły powierzchowne
W przypadku nagłej duszności, bólu w klatce piersiowej, kaszlu z krwią lub omdlenia należy natychmiast wezwać pogotowie – to mogą być objawy zatorowości płucnej!
🩸 Przyczyny i czynniki ryzyka
Zakrzepica rozwija się najczęściej na skutek połączenia trzech mechanizmów (tzw. triada Virchowa): zwolnionego przepływu krwi, uszkodzenia ściany naczynia oraz zwiększonej krzepliwości.
Do najważniejszych czynników ryzyka należą:
- długotrwałe unieruchomienie (np. po operacji, złamaniu, długie podróże samolotem)
- przebyte epizody zakrzepicy
- ciąża i połóg
- stosowanie antykoncepcji hormonalnej lub HTZ
- choroby nowotworowe
- operacje ortopedyczne i duże zabiegi chirurgiczne
- otyłość
- palenie papierosów
- choroby układu krążenia
- predyspozycje genetyczne (np. trombofilia)
🩺 Jak diagnozuje się zakrzepicę?
Postawienie diagnozy zawsze wymaga konsultacji lekarskiej – najlepiej chirurga naczyniowego. Najczęściej stosowane badania to:
- USG Doppler żył kończyn dolnych – podstawowe, nieinwazyjne badanie obrazowe
- badanie D-dimerów we krwi – pomocnicze w ocenie ryzyka
- w wybranych przypadkach: flebografia lub inne badania obrazowe
💊 Leczenie zakrzepicy żylnej
Celem terapii jest:
- zatrzymanie powiększania się skrzepliny
- zapobieganie jej oderwaniu
- zmniejszenie ryzyka nawrotów
Najczęściej stosuje się:
- leki przeciwzakrzepowe (antykoagulanty doustne lub iniekcyjne np. heparynę)
- w wybranych przypadkach leczenie trombolityczne
- pończochy uciskowe wspomagające krążenie
- rzadko – leczenie zabiegowe (np. filtry do żyły głównej dolnej)
Rodzaj terapii dobiera lekarz indywidualnie do stanu pacjenta.
🛡️ Jak zapobiegać zakrzepicy?
Profilaktyka ma ogromne znaczenie, szczególnie u osób z grupy ryzyka. Zaleca się:
- regularną aktywność fizyczną
- unikanie długotrwałego siedzenia lub stania
- przerwy w podróży – ćwiczenia i rozruch nóg
- utrzymanie prawidłowej masy ciała
- odpowiednią ilość płynów
- w wybranych przypadkach – profilaktyczne leczenie przeciwzakrzepowe zalecone przez lekarza
- stosowanie wyrobów uciskowych, jeśli są wskazane
🏥 Kiedy zgłosić się do chirurga naczyniowego?
- gdy pojawi się obrzęk i ból nogi bez wyraźnej przyczyny
- gdy objawy narastają
- po zabiegu, urazie lub w trakcie ciąży wystąpią dolegliwości sugerujące zakrzepicę
- w razie nagłych objawów duszności lub bólu w klatce piersiowej – pilnie wezwać pomoc
Podsumowanie
Zakrzepica żylna to poważna choroba, która wymaga szybkiej diagnostyki i leczenia. Wczesne rozpoznanie znacząco zmniejsza ryzyko groźnych powikłań i pozwala uniknąć trwałych następstw. Jeśli masz objawy sugerujące zakrzepicę lub należysz do grupy ryzyka, nie zwlekaj z konsultacją lekarską.
Przeprowadzamy konsultację i USG doppler w Gdyni. Zapraszamy do naszych specjalistek!
Pingback: SKLEROTERAPIA - Pani Chirurg Gabinety Medyczne
Pingback: Laserowe usuwanie żylaków - Pani Chirurg Gabinety Medyczne